SAP MDG Nedir? Master Veri Yönetimi Rehberi

TL;DR

SAP MDG (Master Data Governance), SAP ekosistemindeki müşteri, malzeme, tedarikçi ve finans master verilerinin merkezi olarak yönetilmesini, doğrulanmasını ve onaylanmasını sağlayan SAP çözümüdür. Yanlış veya çakışan master veri, SAP'ta hatalı muhasebe kaydı, yanlış fatura ve operasyonel gecikmeler gibi zincirleme sorunlara yol açar; MDG bu sorunun kaynağına iner. S/4HANA ile birlikte gelen merkezi MDG bileşeni, veri yönetişimini ayrı bir proje olarak değil ERP'nin doğal bir parçası olarak konumlandırır.

SAP MDG'nin Temel Bileşenleri ve Veri Alanları

SAP MDG, farklı master veri alanlarını kapsayan modüler bir yapıya sahiptir. MDG-F (Finance); hesap planı, maliyet merkezi, kâr merkezi, iç sipariş ve WBS gibi finans master verilerini yönetir. MDG-C (Customer); müşteri ana kaydı (Debitor — FD01) oluşturma, düzenleme ve birleştirme (merge) süreçlerini kapsar. MDG-S (Supplier); tedarikçi ana kaydı (Kreditor — FK01) yönetimini ve tedarikçi doğrulamasını sağlar. MDG-M (Material); malzeme ana kaydı (MM01) görünümlerinin onay akışına bağlı oluşturulmasını yönetir.

Her MDG veri alanı için temel yapı taşları aynıdır: Data Model (veri modeli), UI Configuration (arayüz yapılandırması), Process (onay iş akışı) ve Rules (doğrulama kuralları). MDG, SAP BPMN tabanlı iş akışı motoru üzerine kuruludur; onay adımları, paralel ve sıralı onay seçenekleri ile rol tabanlı görevi atama MDG Workflow Customizing ekranlarından yapılandırılır. SAP Fiori Launch Pad üzerindeki MDG uygulamaları; veri talebi oluşturma, onay görevlerini işleme ve veri kalitesi raporlama işlevlerine tek noktadan erişim sağlar.

MDG'nin kritik fark yarattığı alan veri birleştirme (consolidation) ve eşleştirme (matching) yetenekleridir. Özellikle birden fazla şirket kodu veya ERP sistemi bulunan holdinglerin yıllarca biriktirdiği çakışan müşteri ve tedarikçi kayıtları MDG Consolidation ile otomatik olarak tespit edilip birleştirilir. Kurallar motoruna dayalı eşleştirme; vergi kimliği (VKN/TCKN), ticaret unvanı ve adres benzerliğini kullanarak çakışan kayıtları yüksek güvenilirlikle işaretler.

SAP MDG Onay Akışları ve Veri Kalitesi Kuralları

MDG'nin merkezinde değişiklik isteği (Change Request — CR) kavramı yer alır. Bir çalışan yeni bir müşteri kaydı veya mevcut kaydda değişiklik talep ettiğinde sistem otomatik olarak bir Change Request başlatır; bu talep ilgili iş akışına yönlendirilir. İş akışı adımları role göre belirlenir: veri girişi yapan operatör, alan uzmanı onaylayıcı (örn. muhasebe müdürü), IT doğrulayıcı ve mümkünse otomatik kural kontrolü. Yalnızca tüm adımları geçen kayıtlar aktif hale getirilir ve SAP işlemlerinde kullanılabilir.

Doğrulama kuralları (validation rules), MDG'nin veri kalitesini güvenceye alan katmanıdır. Kurallar BRF+ (Business Rules Framework Plus) altyapısı üzerine inşa edilir; kod yazmadan tablo tabanlı kural tanımlamasına olanak tanır. Tipik doğrulama kuralları şunlardır: Türkiye'de VKN/TCKN formatı kontrolü (vergi kimliği Luhn algoritması doğrulaması), IBAN format kontrolü, ödeme koşulları ve para birimi kombinasyonu kısıtı, çakışan vergi kimliğiyle kayıt oluşturma engeli. Bu kurallar olmadan aynı tedarikçi farklı yazımlarla sisteme birden fazla kez girilip mükerrer fatura ödemeleri veya kredi riski hatalarına yol açabilir.

MDG'nin raporlama katmanı, veri kalitesini ölçülebilir kılar. Standardize edilmiş veri kalitesi göstergeleri (Data Quality KPI) eksiksizlik, teklik, doğruluk ve tutarlılık boyutlarında izlenebilir. SAP Analytics Cloud ile entegre MDG raporları; hangi veri alanında kaç tane eksik kayıt, kaç tane kural ihlali ve ortalama onay süresi bulunduğunu görsel tablolarla yöneticilere sunar.

SAP MDG ile FI/CO Entegrasyonu ve Türkiye Gereksinimleri

MDG-F (Finance master data), SAP FI ve CO modülleriyle doğrudan entegre çalışır. Yeni bir maliyet merkezi veya kâr merkezi oluşturma talebi MDG-F üzerinden başlatıldığında; hiyerarşi ataması, geçerlilik tarihi, şirket kodu atama ve CO kontrol alanı bağlantısı aynı iş akışında doğrulanır. Bu yapı, KSKS/OKEON işlem kodlarında yapılan manuel girişlerin yarattığı tutarsızlık riskini ortadan kaldırır. Onaylanan maliyet merkezi anında aktifleşir; FI belge girişinde (FB50, F-02) ve CO muhasebeleştirmelerinde kullanılabilir hale gelir.

Türkiye'ye özgü en kritik MDG gereksinimleri müşteri ve tedarikçi ana kaydı etrafında kümelenir. VKN (Vergi Kimlik Numarası) zorunlu alan olarak tanımlanır ve 10 haneli format kuralı BRF+ üzerinde uygulanır; bu kural e-fatura sürecinde alıcı/satıcı eşleştirmesinin hatasız çalışmasını güvenceye alır. IBAN doğrulaması ise ödeme çalıştırma (F110) sırasında hatalı banka bilgisinden kaynaklanan ödeme iadelerini önler. Büyük holdinglerin konsolidasyon süreçlerinde farklı şirket kodlarındaki aynı müşterinin tek bir kayıtta birleştirilmesi, şirketlerarası eliminasyon ve grup raporlaması (SEM-BCS veya SAP Group Reporting) için kritik öneme sahiptir.

S/4HANA'ya geçiş projesinde MDG, genellikle veri temizleme (data cleansing) ve veri migrasyonu hazırlığı aşamasında devreye alınır. ECC döneminde biriken kirli master veri doğrudan S/4HANA'ya taşınırsa sistem performansı ve raporlama kalitesi olumsuz etkilenir. MDG Consolidation ile önce mevcut kayıtlar eşleştirilip temizlenir, ardından LSMW veya LTMC (SAP S/4HANA Migration Cockpit) araçlarıyla temiz veri yeni sisteme aktarılır.

Sık Sorulan Sorular

**SAP MDG olmadan master veri nasıl yönetilir ve ne kaybolur?**

MDG olmayan ortamlarda master veri genellikle doğrudan FD01, FK01, MM01 gibi işlem kodlarıyla oluşturulur; herhangi bir doğrulama veya onay adımı olmaksızın. Bu yapı; çakışan kayıtlar (aynı tedarikçinin 3-4 farklı kayıtta bulunması), eksik zorunlu alanlar (VKN, IBAN), tutarsız ödeme koşulları ve yanlış muhasebe anahtarları gibi sorunların birikmesine yol açar. Yıllar içinde biriken bu kirli veri; hatalı raporlar, mükerrer ödemeler, denetim bulguları ve S/4HANA geçişinde ciddi gecikme olarak geri döner.

**SAP MDG S/4HANA'da zorunlu mu?**

SAP MDG, S/4HANA'da teknik olarak zorunlu değildir; ancak SAP, S/4HANA ile birlikte MDG'yi "embedded" bileşen olarak sunar. S/4HANA 2020 ve sonraki sürümlerde MDG-F (finans master verisi) varsayılan olarak aktiftir ve GL hesabı veya maliyet merkezi değişiklikleri için temel onay akışı mevcuttur. Müşteri, tedarikçi ve malzeme alanları için MDG lisans ve yapılandırması ayrıca ele alınır.

**SAP MDG ile MDM (Master Data Management) arasındaki fark nedir?**

MDM genel bir disiplin ve mimari yaklaşımken MDG SAP'ın bu disiplini kendi ERP ekosisteminde hayata geçirdiği ürünüdür. MDG, SAP'ın iş nesnelerini (Business Object) anlayan, SAP iş akışı motoruna entegre ve SAP Fiori arayüzüyle çalışan bir çözümdür. Üçüncü parti MDM araçları (Informatica MDM, TIBCO EBX gibi) SAP ile entegre çalışabilir ancak SAP iç veri yapılarına MDG kadar derin erişim sağlamaz.

**MDG projesi ne kadar sürer?**

MDG projesi kapsamına göre değişir. Yalnızca finans master verisi (MDG-F) için temel onay akışı kurulumu tipik olarak 6-10 hafta sürer. Müşteri veya tedarikçi alanı eklenmesi, mevcut kirli verinin konsolidasyonu ve özel doğrulama kuralları geliştirilmesi projeyi 3-6 aya taşıyabilir. S/4HANA geçiş öncesi kapsamlı veri temizleme ve MDG kurulumu ise tam bir proje olarak planlanmalıdır.

**MDG'de hangi roller tanımlanır?**

Tipik bir MDG projesi en az dört rolü kapsar: MDG Requestor (değişiklik talebini başlatan son kullanıcı), MDG Specialist (talep içeriğini doğrulayan alan uzmanı), MDG Approver (onay yetkisine sahip yönetici veya muhasebe müdürü) ve MDG Administrator (sistem yapılandırmasını ve iş akışlarını yöneten IT/danışman rolü). CONSULANT olarak MDG veri alan tasarımı, BRF+ kural geliştirme, onay akışı yapılandırması ve veri konsolidasyon projelerinde destek sağlıyoruz — [iletişim](/iletisim) sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.

CONSULANT | SAP FI · CO · PA · ABAP Danışmanlık